Wednesday, May 28, 2014

ਤੱਨਾਅ ਮੁੱਕਤ ਗਾਂ ਤੋੰ ਜਿਆਦਾ ਦੁੱਧ ਪਾਓ!


ਡੇਅਰੀ ਗਊਆਂ ਦੇ ਵਿਚ ਲੰਬੇ ਸਮਾਂ ਤੱਕ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਤੱਨਾਅ ਇਨਾਂ ਦੇ ਸੱਵਾਸਥ, ਓਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਭਲਾਈ ਵਿਚ ਬੜਾ ਬਾਧੱਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ. ਇਨਾਂ ਨੂੰ ਤੱਨਾਅ ਤੋਂ ਬਚਾਣ ਵਾਸਤੇ ਵਧੇਰੀ ਦੇਖ-ਭਾਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਦੂਸ਼ਿਤ ਪੱਰ੍ਯਾਵਰਣ ਤੋਂ ਬਚਾਣ ਦੀ ਵੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ. ਇਸ ਦੇ ਵਾਸਤੇ ਸਾਨੂੰ ਇਕ ਗਾਂ ਦੀ ਰੋਜਮਰ੍ਰਾ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਹੋਵੇਗਾ. ਇਹ ਸੋਚਣ ਜੋਗ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਪਸ਼ੁ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵੀ ਇਕ ਗਾਂ ਦੀ ਉਤਪਾਦਨ ਖਿਮਤਾ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਗਾਂ ਦੀ ਉਤਪਾਦਨ ਖਿਮਤਾ ਨੂੰ ਬਰਕੱਰਾਰ ਰੱਖਣ ਵਾਸਤੇ ਇਹ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਤੋਂ ਤੱਨਾਅ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਕਾਰਕ ਖੱਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ. ਇਹੋ ਜਿਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਜਿਨ੍ਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਗਾਂ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਪਰਿਵਰਤਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਵੇ ਅੱਤੇ ਅਨੂਕੂਲਨ ਵਾਸਤੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋਵੇ, ਊਹ ਤੱਨਾਅ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ. ਤੱਨਾਅ ਗਾਂ ਦੇ ਮੇਟਾਬੋਲਿਜ੍ਮ ਨੂੰ ਬੋਹਤ ਬੁਰੀ ਤਰਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ.
          ਜੇਕਰ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਤੱਨਾਅ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਊਸ ਸਿੱਸਟਮ ਦੇ ਨਾਲ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਮਦਦ ਤੋਂ ਅਸੀਂ ਬੁਰੇ ਮਾਹੌਲ ਤੋਂ ਬਚਾਓਂਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ. ਇਹ ਪਰਿਵੱਰਤਨ ਅੰਦਰੂਨੀ ਜਾਂ ਬਾਹਰੀ ਦੋਨੋਂ ਤਰਾਂ ਦੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ. ਮੌਸਮ, ਟੀਕਾ ਲਗਾਣਾ ਜਾਂ ਸੀੰਗ ਕਟਣਾ ਬਾਹਰੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਹਨ. ਭੋਜਨ, ਪਾਣੀ, ਹੱਵਾ, ਰਹਿਣ ਦੀ ਜੱਗਾਹ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਆਰਾਮ ਵੱਲ ਕੋਈ ਧਿਆਨ ਹੀ ਨਹੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਹ ਬੇਹਤਰ ਡੇਅਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਾਸਤੇ ਬੋਹਤ ਜਰੂਰੀ ਹੈ.
1.    ਚਾਰਾ-ਚੱਰਣ ਦੇ ਸਮਾਂ
ਪਸ਼ੁ ਦਿਨ ਵਿਚ ਚਾਰ ਤੋਂ ਛੇ ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਦਾ ਸਮਾਂ ਚਾਰਾ ਚੱਰਦੇ ਹੋਏ ਖੱਰਚ ਕਰਦੇ ਹਨ. ਅਤੇ ਗਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਖੁਰਾਕ ਜੋਗ ਚਾਰਾ ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ. ਇਨਾ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰਾਂ ਦਾ ਚਾਰਾ ਮਿਲਾ ਕੇ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇਨਾ ਦੀ ਸੇਹਤ ਵਾਸਤੇ ਜਿਆਦਾ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਇਨਾ ਦੇ ਚਾਰੇ ਦੀ ਪੇਟੀ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹਿਦੀ ਹੈ. ਜੇ ਕਰ ਪੇਟੀ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰੀ ਅਤੇ ਆਰਾਮਦੇਹ ਹੈ ਤਾਂ ਗਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰਾ ਚਰਦੇ ਹੋਏ ਕੋਈ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਵੀ ਨਹੀ ਹੋਵੇਗੀ. ਗਾਂ ਜਿਆਦਾ ਚਾਰਾ ਖਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਵੀ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇਗਾ. ਹੱਰਾ ਚਾਰਾ ਜਾਂ ਪੱਠੇ ਤਾਜ਼ੇ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ. ਬਾਸੀ ਜਾਂ ਸੜਿਆ ਹੋਇਆ ਚਾਰਾ ਦੇਣ ਨਾਲ ਪਸ਼ੁ ਬਿਮਾਰ ਜਾਂ ਤੱਨਾਅ ਦੇ ਵਿਚ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਜੇਕਰ ਗਾਂ ਨੂੰ ਚਰਾਈ ਵਾਸਤੇ ਬਾਹਰ ਜਾਣਾ ਪੱਵੇ ਤਾਂ ਊਥੇ ਚਾਰੇ ਦੀ ਪੂਰੀ ਮਾਤਰਾ ਹੋਣੀ ਚਾਹਿਦੀ ਹੈ. ਜੇਕਰ ਚਾਰੇ ਦੀ ਘਾਟ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਗਾਂ ਨੂੰ ਸੱਮ੍ਪੂਰਕ ਆਹਾਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ.
2.    ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ
ਦੁਧਾਰੂ ਗਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਸਮਾਂ ਪੀਣ ਵਾਸਤੇ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰਾ ਪਾਣੀ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ. ਆਮਤੌਰ ਤੇ ਇਕ ਗਾਂ ਦਿਨ ਭੱਰ ਵਿਚ ਅੱਦਾ ਘੰਟਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਵਿਚ ਖੱਰਚ ਕਰਦੀ ਹੈ. ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਜੀਵਨ ਦਾ ਅੱਧਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ. ਜੇਕਰ ਗਾਂ ਨੂੰ ਪੀਣ ਵਾਸਤੇ ਪੂਰਾ ਪਾਣੀ ਮਿਲਦਾ ਰਹੇ ਤਾਂ ਇਹ ਸੇਹਤਮੰਦ ਰਹਿਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਵੀ ਜਿਆਦਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ. ਪਾਣੀ ਦਾ ਸਰੋਤ ਗਾਂ ਦੇ ਨਜਦੀਕ ਹੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਜਦੋਂ ਦਿਲ ਕਰੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜੀ ਮੁਤਾਬਿਕ ਇਹ ਪਾਣੀ ਪੀ ਸਕੇ. ਪਾਣੀ ਮਿੱਠਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ. ਖਾਰਾ ਪਾਣੀ ਦਾ ਸੁਆਦ ਚੰਗਾ ਨਹੀ ਹੁੰਦਾ. ਪਾਣੀ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਗਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਤਾਪਮਾਨ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ. ਜੇਕਰ ਪਾਣੀ ਇਸ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਗੱਰਮ ਜਾਂ ਠੰਡਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ ਕਰਦੀ ਹੈ. ਪਾਣੀ ਦੀ ਟੰਕੀ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰੀ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹਿਦੀ ਹੈ. ਇਸਦੇ ਵਿਚ ਕੋਈ ਫੱਫੂੰਦ ਜਾਂ ਕਾਈ ਨਹੀ ਉਗ੍ਣੀ ਚਾਹਿਦੀ ਹੈ.
3.    ਆਰਾਮ ਦਾ ਸਮਾਂ
ਗਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰਾ ਦੁੱਧ ਲੈਣ ਵਾਸਤੇ ਇਹ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਊਹ ਆਰਾਮਦਾਈ ਜਗਾਹ ਤੇ ਨਿਵਾਸ ਕਰੇ. ਗਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿ ਕੇ ਇਸ ਦੀ ਸਾਰੀ ਜਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸੱਕਦਾ ਹੈ. ਗਾਂ ਦਾ ਵਧੇਰਾ ਸਮਾਂ ਕਰੀਬ 13-14 ਘੰਟੇ ਬੈਠਣ ਜਾਂ ਆਰਾਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਬੀਤਦਾ ਹੈ. ਇਨਾ ਦੇ ਬੈਠਣ  ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਬਾਲੂ ਰੇਤ ਜਾਂ ਪੱਰਾਲੀ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਇਨਾ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਮੱਹਸੂਸ ਹੋ ਸਕੇ. ਇਨਾ ਦੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਜੱਗਾਹ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹਿਦੀ ਹੈ. ਗੰਦਗੀ ਦੇ ਵਿਚ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਫੈਲਦੀਆਂ ਹਨ. ਬੀਮਾਰ ਪਸ਼ੁ ਤੱਨਾਅ ਦੀ ਵੱਜਾਹ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਵੀ ਘੱਟ ਦਿੰਦਾ ਹੈ. ਇਨਾ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਵਾਲੀ ਜੱਗਾਹ ਤੇ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਦੱਵਾ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਇਨਾ ਨੂੰ ਮੱਖੀ ਜਾਂ ਮੱਛਰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਾ ਕਰਣ. ਇਨਾ ਨੂੰ ਹੱਵਾਦਾਰ ਅਸਥਾਨ ਤੇ ਹੀ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ ਜਿਥੇ ਨਾ ਜਿਆਦਾ ਗਰਮੀ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਜਿਆਦਾ ਠੰਡਕ. ਜਿਆਦਾ ਤਾਪ ਅਤੇ ਨਮੀ ਵਾਲੇ ਅਸਥਾਨ ਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਤੱਕਲੀਫ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਬਲਕਿ ਇਨਾ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਵੀ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ.
4.    ਦੁੱਧ ਕੱਡਣ ਦਾ ਸਮਾਂ
ਜਿਆਦਾਤਰ ਗਊਆਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਦਿਨ ਵਿਚ ਦੋ ਵਾਰ ਹੀ ਕੱਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਲੇਕਿਨ ਬੋਹਤ ਜਿਆਦਾ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਗਊਆਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਤਿਨ ਵਾਰ ਵੀ ਕੱਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਦਿਨ ਭੱਰ ਦੇ ਵਿਚ ਦੁੱਧ ਕੱਡਣ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇਕ ਗਾਂ ਦਾ ਲੱਗਭੱਗ ਅੱਦਾ ਘੰਟਾ ਖੱਰਚ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਜਿਆਦਾ ਦੁੱਧ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਇਹ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਰਖਿਆ ਜਾਏ. ਦੁੱਧ ਕਡੰਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਾਂ ਦੇ ਥਣਾਂ ਨੂੰ ਕੀਟਾਨੁ-ਨਾਸ਼ਕ ਘੋਲ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਫ਼ ਕਰਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਕੋਈ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਨਾ ਹੋਵੇ. ਜੇ ਥਣਾਂ ਦਾ ਸੱਵਾਸਥ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਦੁੱਧ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਵੀ ਵਧੇਰਾ ਹੋਵੇਗਾ. ਪਸ਼ੁ ਦਾ ਸੱਵਾਸਥ ਚੰਗਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਤੱਨਾਅ ਤੋਂ ਵੀ ਦੂਰ ਰਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ.
5.    ਖੁਲੇ ਅਸਥਾਨ ਤੇ ਘੁਮਾਣਾ
ਗਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਦੋ ਘੰਟੇ ਵਾਸਤੇ ਖੁਲੀ ਜਗਾਹ ਤੇ ਘੁਮਾਣਾ-ਫਿਰਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇਨਾ ਦੀ ਸੇਹਤ ਠੀਕ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ. ਗਊਆਂ ਦੀ ਕੱਸਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਸੱਮਾਜੀ ਤੌਰ ਤੇ ਵੀ ਜੁੜੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ. ਇਸ ਤਰਾਂ ਗਊਆਂ ਦੇ ਵਿਚ ਜੋ ਸੰਬੰਧ ਬੰਣਦਾ ਹੈ ਊਹ ਇਨਾ ਦੇ ਸ਼ਰੀਰ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਬੇਹੱਦ ਜਰੂਰੀ ਹੈ. ਖੁਲੀ ਹਵਾ ਦੇ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਕਰਕੇ ਇਨਾ ਨੂੰ ਕੋਈ ਤੱਨਾਅ ਵੀ ਨਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ. ਪਸ਼ੁ ਸਮੂਹ ਦੇ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਕਰਕੇ ਬੋਰ ਨਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨਾ ਦਾ ਬੱਰਤਾਵ ਠੀਕ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ. ਸ਼ਾਇਦ ਇਸੇ ਵੱਜਾਹ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਖੁਲੀ ਜੱਗਾਹ ਤੇ ਘੁਮਾਣ ਵਾਸਤੇ ਭੇਜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ.
6.    ਸਾਡਾ ਪਰਿਆਵਰਣ ਜਾਂ ਮਾਹੌਲ
ਗਊਆਂ ਦੀ ਸੇਹਤ ਨੂੰ ਜਿਨ੍ਨਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਤਾਪ ਅਤੇ ਨਮੀ ਕਰਦੀ ਹੈ ਸ਼ਾਇਦ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਜਿਆਦਾ ਚਾਰਾ, ਪਾਣੀ, ਰਹਿਣ ਦੀ ਜੱਗਾਹ ਅਤੇ ਹੱਵਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ.  ਗਊਆਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰਾ ਆਰਾਮ ‘ਥਰਮੋ-ਨੀਊਟ੍ਰਲ’ ਮਾਹੌਲ ਵਿਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿਓਂਕਿ ਇਸ ਤਰਾਂ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿਚ ਗਾਂ ਦਾ ਤਾਪ ਬਾਹਰ ਦੇ ਤਾਪ ਤੋਂ ਬੇਅਸਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ. ਜਿਆਦਾ ਗਰਮੀ ਦੇ ਵਿਚ ਗਾਂ ਨੂੰ ਪੱਖੇ ਜਾਂ ਕੂਲਰ ਦੀ ਠੰਡਕ ਮਿਲਣੀ ਚਾਹਿਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਇਨਾ ਦੇ ਵਿਚ ਤੱਨਾਅ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ. ਘੱਟ ਉਮਰ ਵਾਲੀ ਗਊਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜਿਆਦਾ ਉਮਰ ਵਾਲੀ ਗਊਆਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਛੇਤੀ ਹੀ ਬਾਹਰੀ ਤਾਪ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਢਾਲ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ. ਦੇਸੀ ਗਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸੰਕਰ ਨੱਸਲ ਦੀਆਂ ਗਊਆਂ ਜਿਆਦਾ ਠੰਡ ਝੇਲ ਸੱਕਦੀਆਂ ਹਨ. ਜੁਗਾਲੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਗਾਂ ਵਧੇਰੀ ਗਰਮੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਠੰਡ ਵਿਚ ਤਾਂ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ ਲੇਕਿਨ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚ ਤੱਨਾਅ ਦੀ ਵੱਜਾਹ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ. ਇਹ ਮੁਕਦੀ ਗੱਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਯਾਦ ਰਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਕਿ ਆਰਾਮਦਾਈ ਮਾਹੌਲ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਗੱਓ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜਿਆਦਾ ਦੁੱਧ ਦਿੰਦੀ ਹੈ.
7.    ਤੱਨਾਅ ਦੇ ਹੋਰ ਕਾਰਕ
ਡੇਰੀ ਫਾਰਮ ਦੇ ਵਿਚ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਸੀੰਗ ਜਾਂ ਖੁਰ ਕੱਟਦੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਟੀਕਾ ਲਗਾਂਦੇ ਵੇਲੇ ਵੀ ਗਾਂ ਨੂੰ ਤੱਨਾਅ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਸੱਬ ਕਾਰਜ ਊਨ੍ਨਤ ਡੇਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਾਸਤੇ ਬੋਹਤ ਜਰੂਰੀ ਹਨ. ਇਹ ਕੱਮ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਨਹੀ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਲੇਕਿਨ ਇਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮਾਂ ਵਿਚ ਫਾਇਦਾ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ. ਬਗੈਰ ਸੀੰਗ ਦੇ ਪਸ਼ੁ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਲੜ ਨਹੀ ਸਕਦੇ, ਅਤੇ ਕੋਈ ਸੱਟ ਲਗਣ ਦੀ ਗੁੰਜਾਇਸ਼ ਨਹੀ ਰਹਿੰਦੀ. ਬਗੈਰ ਸੀਂਗਾ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਣਾ ਬੋਹਤ ਆਸਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਤਰਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਜੋਖਿਮ ਵੀ ਨਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ. ਜੇਕਰ ਗਾਂ ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਖੁਰ ਨਾ ਕੱਟੇ ਜਾਣ ਤਾਂ ਊਸ ਨੂੰ ਚੱਲਣ-ਫਿੱਰਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬੋਹਤ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ. ਇਨਾ ਦੇ ਖੁਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਂ-ਸਮਾਂ ਤੇ ਕੱਟਦੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ. ਗਾਂ ਨੂੰ ਟੀਕਾ ਲਗਾਂਦੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਸੀੰਗ ਜਾਂ ਖੁਰ ਕੱਟਦੇ ਵੇਲੇ ਕੋਈ ਤੱਕਲੀਫ਼ ਨਹੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹਿਦੀ ਹੈ. ਜਰੂਰੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਜੱਖਮ ਦੇ ਅਸਥਾਨ ਤੇ ਏੰਟੀਸੇਪਟਿਕ ਅਤੇ ਦੱਰਦ-ਨਿਵਾਰਕ ਦੱਵਾ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਵਜਾਹ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਤੱਨਾਅ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕੇ.
ਗਊਆਂ ਦੀ ਬੇਹਤਰ ਦੇਖ-ਭਾਲ ਦੇ ਨਾਲ ਇਨਾ ਦਾ ਜੀਵਨ ਤੱਨਾਅ ਮੁਕੱਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਤੱਨਾਅ ਤੋਂ ਬਗੈਰ ਗਊਆਂ ਮੱਨੁਖ ਦੀ ਜਿਆਦਾ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਸੇਵਾ ਕਰ ਸੱਕਦਿਆ ਹਨ. ਆਓ ਅਸੀਂ ਸੱਬ ਮਿਲ-ਜੁੱਲ ਕੇ ਜਿਆਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਆਪਣੀ ਗਊਆਂ ਦਾ ਜੀਵਨ ਤੱਨਾਅ-ਰਹਿਤ ਕਰਿਏ. 

Thursday, March 20, 2014

ਬੱਕਰੀ ਦਾ ਦੂਧ ਪਿਓ


ਅੱਜਕਲ ਦੁਨਿਆ ਭੱਰ ਵਿੱਚ ਆਮਤੌਰ ਤੇ ਗਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਹੀ ਪੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਲੇਕਿਨ ਇਹ ਗੱਲ ਵੱਖਰੀ ਹੈ ਕਿ ਕੁੱਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਹੱਜ਼ਮ ਨਹੀ ਹੁੰਦਾ. ਇਸ ਕਾਰਣ ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਮੰਗ ਬੋਹਤ ਵੱਧ ਰਹਿ ਹੈ. ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੱਤ ਹੈ ਕਿ ਗਾਂ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਦੁੱਧ ਲੈਣ ਵਾਸਤੇ ਇਨਾਂ ਨੂੰ ਹਾਰਮੋਨ, ਸ੍ਪੇਸ਼ਲ ਕਿਸਮ ਦਾ ਚਾਰਾ ਅਤੇ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਟੀਕੇ ਦਿਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸਦਾ ਬੁਰਾ ਅੱਸਰ ਇਨਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਵੀ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਬੱਕਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਵਾਸਤੇ ਕੋਈ ਬੋਹਤ ਜਿਆਦਾ ਸਾਧਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀ ਹੁੰਦੀ. ਇਕ ਗਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਤੀਨ ਬੱਕਰੀਆਂ ਪਾਲਣਾ ਕਿਤੇ ਜਿਆਦਾ ਸੋਖਾ ਹੈ. ਇਹ ਪੱਰਿਆਵਰਣ ਉਤੇ ਵੀ ਕੋਈ ਬੁਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੀ ਹੈ. ਬੱਕਰਿਆਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਦੇ ਬੋਹਤ ਜਿਆਦਾ ਫ਼ਾਇਦੇ ਹਨ-
·         ਜੱਰਨਲ ਆਫ਼ ਅਮਰੀਕਨ ਮੇਡਿਸਨ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਬੱਕਰੀ ਦਾ ਦੁੱਧ ਮਨੁਖ ਵਾਸਤੇ ਇਕ ਮੁੱਕਮ੍ਲ ਖੁਰਾਕ ਹੈ. ਇਹ ਦੁੱਧ ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਬੋਹਤ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਕੇਸੀਨ ਗਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਕੇਸੀਨ ਤੋਂ ਅਲੱਗ ਕਿੱਸਮ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਇਹ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਹਜ਼ਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ.
·         ਗਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਥੋੜੇ ਸਮਾਂ ਬਾਅਦ ਦੋ ਪਰਤਾਂ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਊਪਰ ਵਾਲੀ ਪੱਰਤ ਵਿਚ ਵਸਾ ਜਿਆਦਾ ਅਤੇ ਹੇਠਲੀ ਪੱਰਤ ਵਿਚ ਵਸਾ ਘਟ ਮਾਤਰਾ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ. ਬੱਕਰੀ ਦਾ ਦੁੱਧ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ. ਗਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਹੋਮੋਜਨਾਇਜ਼ਕਰਣਾ ਬੋਹਤ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਲੇਕਿਨ ਇਸ ਕਿਰਿਆ ਵਿਚ ਜੈਨਥੀਨ ਆਕ੍ਸੀਡੇਜ਼ ਨਾਂ ਦਾ ਇਕ ਕੇਮਿਕਲ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਾੱਡੀ ਸੇਹਤ ਵਾਸਤੇ ਬੋਹਤ ਹੀ ਨੁਕਸਾਨ-ਦੇਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ.
·         ਗਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬੱਕਰੀ ਦਾ ਦੁੱਧ ਛੇਤੀ ਹੱਜ਼ਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਤਰਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਅਲੱਰਜੀ ਵੀ ਨਹੀ ਕਰਦਾ. ਬੱਕਰੀ ਦਾ ਦੁੱਧ ਛੋਟੇ ਬਚਿਆਂ ਵਾਸਤੇ ਤਾਂ ਬੋਹਤ ਹੀ ਫ਼ਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ.
·         ਇਸ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਜਿਆਦਾ ਅਤੇ ਵਸਾਦੀ ਘਾਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ. ਇਹ ਮੋਟਾਪੇ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਦਾ ਹੈ. ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਤਾਜ਼ੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਵਧੇਰੇ ਏਨ੍ਜ਼ਾਇਮਹੋਣ ਕਾਰਣ ਇਹ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸ਼ਰੀਰ ਅੰਦਰ ਜਿਆਦਾ ਕੈਲਸ਼ਿਅਮ ਸੋਖ ਸਕਦਾ ਹੈ.
·         ਗਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਲਿਨੋਲੀਕ ਅਤੇ ਐਰਾਕਿਡੋਨਿਕ ਵਰਗੇ ਜਰੂਰੀ ਫੈਟੀ ਐਸਿਡ ਜਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿਚ ਮਿਲਦੇ ਹਨ.
·         ਗਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਫੈਟੀ ਐਸਿਡ 17% ਤੇ ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ 35% ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ. ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਫੈਟ ਦੇ ਕਣ ਬੋਹਤ ਛੋਟੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਹੱਜ਼ਮ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ.
·         ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਪ੍ਰੀਬਯੋਟਿਕ ਪੱਦਾਰਥ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਹਾਜਮੇ ਨੂੰ ਬੇਹਤੱਰ ਬਨਾਓਣ ਵਾਲੇ ਬਾਇਫਿਡੋ ਬੈਕਟੀਰਿਆ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਇਜਾਫ਼ਾ ਕਰਦੇ ਹਨ.
·         ਬੱਕਰੀ ਦਾ ਤਾਜ਼ਾ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਨਾਲ ਅੰਤਰਾਂ ਦੀ ਸੂਜਨ ਦੂਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ. ਇਸ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਉਬਾਲਣ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ ਏਨ੍ਜ਼ਾਇਮ ਖ਼ੱਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਵਸਾ ਵੀ ਬਦਬੂਦਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ.
·         ਬੱਕਰੀ ਦਾ ਦੁੱਧ ਸ਼ਰੀਰ ਵਿੱਚ ਤੇਜਾਬ ਨਹੀ ਬਣਨ ਦਿੰਦਾ ਕਿਓੰਕੀ ਇਸ ਦੀ ਤੇਜਾਬ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਪ੍ਰਤਿਰੋਧ ਖਿਮਤਾ ਗਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲੋਂ ਜਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ.
·         ਜਿਹੜੇ ਲੋਕੀ ਲੈਕਟੋਜ਼ ਦੇ ਕਾਰਣ ਗਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਨਹੀ ਪੱਚਾ ਸਕਦੇ ਓਹਨਾਂ ਵਾਸਤੇ ਬੱਕਰੀ ਦਾ ਦੁੱਧ ਬੋਹਤ ਵਧਿਆ ਖੁਰਾਕ ਦਾ ਕੱਮ ਕਰਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਵਧੇਰੇ ਕੈਲਸ਼ਿਯਮ, ਫਾੱਸਫੋਰਸ, ਤਾਂਬਾ, ਮੈਗਨੀਜ਼, ਰਾਇਬੋਫ੍ਲੇਵਿਨ, ਨਿਆਸਿਨ, ਵਿਟਾਮਿਨ ਏ ਅਤੇ ਬੀ-12 ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਹ ਜਿਆਦਾ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ.
·         ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਸੱਲਿਨਿਅਮ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਹ ਜਿਆਦਾ ਰੋਗ-ਪ੍ਰਤਿਰੋਧ ਖਿਮਤਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਦਾ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਨਾਲ ਲੋਹੇ ਅਤੇ ਤਾਂਬੇ ਦਾ ਮੇਟਾਬੋਲਿਜ੍ਮ ਵੀ ਫਟਾਫੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ.
ਅੱਜਕੱਲ ਬੱਕਰੀਆਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਹਰ ਥਾਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਹੀ ਮਿਲਦਾ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਵਧੇਰੇ ਲੋਕੀ ਇਸ ਦਾ ਲਾਭ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਹਨ. ਬਾਹਰ ਦੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿਚ ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਬੋਹਤ ਸਾਰੇ ਓਤਪਾਦ ਮਿਲਦੇ ਹਨ. ਇਸ ਦੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਵਹੇਅਦੇ ਵਿਚ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਅਤੇ ਮਿਨਰੱਲ ਬੋਹਤ ਜਿਆਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ. ਇਸ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਸਿਫੱਰ ਤੋਂ ਘੱਟ ਤਾਪ ਓਤੇ ਸੁੱਖਾ ਕੇ ਰਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਇਹ ਜਿਆਦਾ ਅਰਸੇ ਤੱਕ ਖਰਾਬ ਨਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਦੇ ਦੂੱਧ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰੋਬਯੋਟਿਕ ਪੱਦਾਰਥ ਕੋਮਾਂਤਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿਚ ਮਿਲਦੇ ਹਨ. ਇਹ ਸੱਬ ਮਨੁਖਾਂ ਦੀ ਸੇਹਤ ਵਾਸਤੇ ਬੋਹਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹਨ ਅਤੇ ਰੋਗ-ਪ੍ਰਤਿਰੋਧ ਖਿਮਤਾ ਵਿਚ ਵੀ ਭਾਰੀ ਵਾਧਾ ਕਰਦੇ ਹਨ. ਕੁਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਅਸੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਬੱਕਰੀ ਦਾ ਦੁੱਧ ਗਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲੋਂ ਬੋਹਤ ਜਿਆਦਾ ਗੁਣਕਾਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ.
     ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਦੁੱਧ ਸਾਡੇ ਮੁੱਲਕ ਵਿਚ ਜਿਆਦਾ ਲੋਕ-ਪ੍ਰਿਅ ਨਹੀ ਹੈ ਫੇਰ ਵੀ ਕਈ ਲੋਕੀ ਸਮਾਂ-ਸਮਾਂ ਤੇ ਇਸਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ. ਇਸ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਆਮਤੌਰ ਤੇ ਗਾਂ ਜਾਂ ਮੱਝ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਮਿਲਾ ਕੇ ਹੀ ਵੇਚ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਪਿਛਲੇ ਦਿਨਾਂ ਡੇਂਗੂ ਦੀ ਬੀਮਾਰੀ ਦੇ ਫੈਲਣ ਕਰਕੇ ਇਸ ਦੀ ਮੰਗ ਬੋਹਤ ਵੱਧ ਗਈ ਸੀ. ਇਸ ਨੂੰ ਬੜੀ ਊੱਚੀ ਕੀਮਤ ਤੇ ਵੇਚਿਆ ਗਿਆ. ਲੇਕਿਨ ਇਹ ਸੱਬ ਥੋੜੀ ਦੇਰ ਦੀ ਹੀ ਗੱਲ ਸੀ.
          ਅੱਜ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਵਾਸਤੇ ਅਸੀਂ ਵਧੇਰੇ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਬਣਾਇਏ ਤਾਂ ਜੇ ਜਿਆਦਾ ਤੋ ਜਿਆਦਾ ਲੋਕੀ ਇਸਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰ ਸੱਕਣ. ਇਸ ਦੇ ਵਾਸਤੇ ਸਾਂਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਰੂਰੀ ਸਿਖਿਆ ਮਿਲੇ. ਬੱਕਰੀ ਨੂੰ ਗਰੀਬ ਆਦਮੀ ਦੀ ਗਾਂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਤੇ ਕੋਈ ਖਾਸ ਖੱਰਚ ਨਹੀ ਹੁੰਦਾ. ਇਹ ਗਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜਿਆਦਾਤਰ ਸੇਹਤਮੰਦ ਵੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ. ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਰੇ ਸਿਖਿਆ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ. ਆਓ, ਬੱਕਰੀ ਪਾਲਣ ਅਪਣਾਓ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਫ਼ਾਇਦੇ ਪਾਓ.  

ਆਓ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਨਾਲ ਛੇਤੀ ਦੁੱਧ ਕੱਡਿਏ


ਅੱਜਕੱਲ ਦੇ ਮਸ਼ੀਨ ਮਿਲ੍ਕਿੰਗ ਸਿੱਸਟਮ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਸੱਬ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡੇਨਮਾਰੱਕ ਅਤੇ ਨੀਦਰਲੈੰਡ ਵਿਚ ਹੋਇਆ. ਇਸ ਸਿੱਸਟਮ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਦੁਨਿਆ ਦੇ ਹਜਾਰਾਂ ਡੇਰੀ ਫਾਰਮਾਂ ਵਿਚ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ. ਮਸ਼ੀਨ ਮਿਲ੍ਕਿੰਗ ਸਿੱਸਟਮ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਬੋਹਤ ਜਿਆਦਾ ਤਦਾਦ ਵਿਚ ਜਾਂ ਦੱਸ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਕੱਢਣ ਵਾਸਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਗਊਆਂ ਅਤੇ ਮਝਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਫੱਟਾਫੱਟ ਕੱਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਮਸ਼ੀਨ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਕੱਡਦੇ ਹੋਏ ਪਸ਼ੁ ਦੇ ਥੱਣਾਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਤਕਲੀਫ਼ ਨਹੀ ਹੁੰਦੀ ਅਤੇ ਇਸ ਕਾਰਣ ਦੁੱਧ ਦੀ ਕਵਾਲਿਟੀ ਅਤੇ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਿਚ ਵਾਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ. ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਕੱਡਣਾ ਬੋਹਤ ਸੋਖਾ ਹੈ. ਇਸ ਸਿੱਸਟਮ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾਂ ਵੇਕਯੂਮ ਦੇ ਨਾਲ ਥੱਣਾਂ ਦੀ ਸਟ੍ਰੀਕ ਨਾਲੀ ਨੂੰ ਖੋਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਦੁੱਧ ਥੱਣਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਆ ਜਾਵੇ. ਥੱਣਾਂ ਤੋਂ ਦੁੱਧ ਦੀ ਨਿਕਾਸੀ ਦੂਸਰੀ ਨਾਲੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਓੰਦੀ ਹੈ. ਇਹ ਮਸ਼ੀਨ ਦੁੱਧ ਕੱਡਦੇ ਵੇਲੇ ਥੱਣਾ ਦੀ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਮਾਲਿਸ਼ ਵੀ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਥੱਣਾ ਦੇ ਵਿਚ ਖੂਨ ਦਾ ਦੌਰਾ ਠੀਕ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ. ਮਸ਼ੀਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਕੱਡਦੇ ਹੋਏ ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਕੁੱਜ ਇਸ ਤਰਾਂ ਲਗਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਊਸ ਦਾ ਬੱਛੜਾ ਹੀ ਦੁੱਧ ਪੀ ਰਿਹਾ ਹੈ. ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਕੱਡਣ ਵਿਚ ਬੋਹਤ ਘੱਟ ਖੱਰਚ ਤੇ ਆਓਂਦਾ ਹੀ ਹੈ ਪਰ ਸਮਾਂ ਦੀ ਵੀ ਬੋਹਤ ਭਾਰੀ ਬੱਚਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ. ਇਸ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਦੁੱਧ ਕੱਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਹੱਥਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਕੱਡਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਦੀ ਕੁੱਜ ਮਾਤਰਾ ਥੱਣਾ ਦੇ ਵਿਚ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਓੰਦੀ ਹੈ. ਮਸ਼ੀਨ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਇਕ ਮਿਨਟ ਵਿਚ ਡੇੜ ਤੋਂ ਦੋ ਲੀਟਰ ਤੱਕ ਦੁੱਧ ਕੱਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਸਿੱਸਟਮ ਵਿਚ ਨਾ ਸਿਰਫ ਊਰਜਾ ਦੀ ਖੱਪਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਬਲ੍ਕਿ ਵਧੇਰੀ ਕਵਾਲਿਟੀ ਦਾ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰਾ ਦੁੱਧ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ.
            ਗਾਂ ਅਤੇ ਮੱਝ ਦੇ ਥੱਣਾ ਦੀ ਬਨਾਵਟ ਅਤੇ ਅੱਕਾਰ ਵਿਚ ਫ਼ਰਕ ਹੋਣ ਕਾਰਣ ਦੋਨਾਂ ਦੇ ਵਾਸਤੇ ਮਸ਼ੀਨ ਵੀ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ. ਗਾਂ ਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਵਾਸਤੇ ਬਣਾਈ ਗਈ ਮਸ਼ੀਨ ਵਿਚ ਮਾਮੂਲੀ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮੱਝ ਦਾ ਦੁੱਧ ਕੱਡਣ ਵਾਸਤੇ ਵਾਪ੍ਰੇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਮੱਝਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਕੱਡਣ ਵਾਸਤੇ ਗਊਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜਿਆਦਾ ਭਾਰੀ ਕਲੱਸਟਰ, ਵੈਕਯੂਮ ਅਤੇ ਪੱਲਸ ਦੱਰ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ. ਕਲੱਸਟਰ ਦਾ ਭਾਰ ਸਾਰਿਆਂ ਥੱਣਾ ਉੱਤੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ. ਮਸ਼ੀਨ ਮਿਲ੍ਕਿੰਗ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਬੜੀ ਭਾਲ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ. ਦੁੱਧ ਕੱਡਨ ਵਾਲੇ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਮਸ਼ੀਨ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਸੱਮਝ ਤਾਂ ਹੋਣੀ ਹੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ.  ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਦੁਧਾਰੂ ਮੱਝ ਨੂੰ ਵੀ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਦੁੱਧ ਕੱਡਾਓਣ ਦੀ ਆਦਤ ਹੋਣੀ ਜਰੂਰੀ ਹੈ. ਜੇਕਰ ਮੱਝਾਂ ਨੇ ਮਸ਼ੀਨ ਦਾ ਸ਼ੋਰ ਮਹਸੂਸ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਊਹ ਆਪਣਾ ਦੁੱਧ ਵੀ ਚੜ੍ਹਾ ਸੱਕਦੀਆ ਹਨ. ਜੇਕਰ ਮੱਝਾਂ ਨੂੰ ਥੱਣਾ ਵਿਚ ਕੋਈ ਤਕਲੀਫ਼ ਹੋਈ ਤਾਂ ਊਹ ਦੁੱਧ ਨਹੀ ਦੇ ਸਕਦੀਆਂ, ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਡੇਰੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਸਿੱਸਟਮ ਦੇ ਗੱਲਤ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨਾਲ ਵੀ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਤੋਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਉੱਠ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਮੱਝਾਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ੀਨ ਦੇ ਸ਼ੋਰ ਦੀ ਆਦਤ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਨਹੀ ਤੇ ਊਹ ਇਸਦੇ ਸ਼ੋਰ ਤੋ ਡਰ ਕੇ ਦੁੱਧ ਚੜ੍ਹਾ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ. ਨਵੇ ਡੇਰੀ ਫਾਰਮ ਵਿਚ ਮਸ਼ੀਨ ਮਿਲ੍ਕਿੰਗ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੋਲੀ ਹੋਲੀ ਵਧਾਓਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਇਨਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਕੱਡਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਤੱਰੀਕਾ ਸਮਝ ਆ ਜਾਵੇ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਡੇਰੀ ਫਾਰਮ ਤੇ ਮਸ਼ੀਨ ਮਿਲ੍ਕਿੰਗ ਆਰੰਭ ਕਰਨ ਤੋ ਪਹਿਲਾਂ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਗਾਲਾਂ ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਬੋਹਤ ਜਰੂਰੀ ਹੈ.
·         ਦੁੱਧ ਕੱਡਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਮਸ਼ੀਨ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਕੱਮ੍ਪਨੀ ਦੀ ਤਰਫੋਂ ਦਿਤੀ ਜਾਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਊਸ ਨੂੰ ਮਸ਼ੀਨ ਦੇ ਰੱਖ-ਰੱਖਾ ਅਤੇ ਸਫਾਈ ਬਾਰੇ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲ ਸਕੇ.
·         ਸੱਬ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਪਹਿਲੇ ਸੂਏ ਦੀਆਂ ਮੱਝਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਕੱਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿਓਂਕਿ ਇੰਨਾ ਨੂੰ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਕੱਡਵਾਣ ਦੀ ਆਦਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ. ਇਸ ਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੱਝਾਂ ਵਿਚ ਥੱਣਾ ਦਾ ਅੱਕਾਰ ਅਤੇ ਥੱਣ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਦਾ ਸੱਵਾਸਥ ਕਰੀਬ-ਕਰੀਬ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਦੁੱਧ ਕੱਡਣ ਵਿਚ ਕੋਈ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਨਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ.
·         ਪਹਿਲੇ ਸੀਲ ਜਾਂ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਮੱਝ ਦਾ ਦੁੱਧ ਕੱਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ. ਯਾਦ ਰਖੋ, ਜੇਹੜੀ ਮੱਝ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਕਡਵਾਂਦੇ ਵੇਲੇ  ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰੇ ਊਹ ਮਸ਼ੀਨ ਨਾਲ ਵੀ ਦੁੱਧ ਨਹੀਂ ਕੱਡਵਾ ਸਕਦੀ ਹੈ.
·         ਪਹਿਲੇ-ਪੱਹਲ ਮੱਝਾਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ੀਨ ਮਿਲ੍ਕਿੰਗ ਦੇ ਕਲੱਸਟਰ ਕੋਲ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਇਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਸ਼ੋਰ ਦੀ ਆਦਤ ਹੋ ਜਾਵੇ.
ਮਸ਼ੀਨ ਦੇ ਚਲਦਿਆਂ ਹੋਏ ਮੱਝਾਂ ਨੂੰ ਬੰਨ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ.
·         ਮੱਝਾਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ੀਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਬੰਨਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਇਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸ਼ੋਰ ਦੀ ਆਦਤ ਹੋ ਜਾਵੇ.
·         ਮਸ਼ੀਨ ਦੇ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਕੱਡਦੇ ਵੇਲੇ ਜੇ ਮੱਝ ਨੂੰ ਕੋਈ ਬੇ-ਅੱਰਾਮੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਊਸ ਨੂੰ ਪੱਰਚਾਓਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੇ ਦੁੱਧ ਕੱਡਦੇ ਹੋਏ ਕੋਈ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਨਾ ਹੋਵੇ.
·         ਮਸ਼ੀਨ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਕੱਡਦੇ ਹੋਏ ਕਿਸਾਨ ਨੂੰ ਹਰ ਵੇਲੇ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਕੋਲ ਹੀ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ.
·         ਮਸ਼ੀਨ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਬੋਹਤ ਅੱਸਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵਾਪਰਦੇ ਹੋਏ ਕੰਪਨੀ ਵਲੋਂ ਦਿਤੀ ਗਈ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪੜ੍ਹ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੇ ਕੋਈ ਤਰੁਟੀ ਦੀ ਗੁੰਜਾਇਸ਼ ਨਾ ਰਹੇ.
ਓਪਰ ਲਿਖੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇ ਕੇ ਮੱਝਾਂ ਨੂੰ ਛੇਤੀ ਹੀ ਮਸ਼ੀਨ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਕੱਡਨ ਦੇ ਜੋਗ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਫੇਰ ਵੀ ਕੁੱਝ ਮੱਝਾਂ ਬੋਹਤ ਜਿਆਦਾ ਤੱਨਾਅ ਦੇ ਹੋਣ ਕਾਰਣ ਮਸ਼ੀਨ ਮਿਲ੍ਕਿੰਗ ਵਿਚ ਮਦਦਗਾਰ ਨਹੀ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ. ਇਸ ਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੱਝਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਕੱਡਣਾ ਠੀਕ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ. ਮਸ਼ੀਨ ਮਿਲ੍ਕਿੰਗ ਵਾਸਤੇ ਵਧੇਰੀ ਸਿਆਣਪ ਅਤੇ ਪਰਬੰਧਕ ਸੱਮਝ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ.
ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਸਾਫ਼ ਦੁੱਧ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ. ਇਸ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕਿਸਾਨ ਅਪਨੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਖਿਮਤਾ ਵੀ ਵੱਧਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਦੁੱਧ ਦੀ ਲਾਗਤ ਘੱਟਦੀ ਹੈ.

      ਜੇ ਕਰ ਇਕ ਦਿਨ ਵਿਚ ਦੋ ਵਾਰ ਦੀ ਬਜਾਏ ਤਿਨ ਵਾਰ ਦੁੱਧ ਕੱਡਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਪੂਰੇ ਸੂਵੇ ਵਿਚ ਵੀਹ ਫੀਸਦੀ ਤੱਕ ਜਿਆਦਾ ਦੁੱਧ ਮਿਲਦਾ ਹੈ. ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰਾ ਦੁੱਧ ਸੇਹਤ ਵਾਸਤੇ ਚੰਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੱਜਾਰ ਵਿਚ ਜਿਆਦਾ ਰੇਟ ਤੇ ਵਿਕ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਤਰਾਂ ਕੱਡੇ ਗਏ ਦੁੱਧ ਦੇ ਵਿਚ ਕਾਇਕ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਅਤੇ ਬੈਕਟੀਰਿਆ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਬੋਹਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸਟੇਂਡੱਰਡ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਹੀ ਹੈ. ਇਸ ਸਿੱਸਟਮ ਦੇ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਤਰਾਂ ਦੀ ਧੂੜ, ਤਿਨਕਾ, ਬਾਲ, ਗੋਬਰ ਜਾਂ ਪੇਸ਼ਾਬ, ਦੁੱਧ ਦੇ ਵਿਚ ਨਹੀ ਮਿਲ ਸਕਦਾ. ਗਵਾਲੇ ਦੀ ਖੰਗ ਜਾਂ ਨਿੱਛ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਦੁੱਧ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀ ਰਹਿੰਦੀ. ਅੱਜਕੱਲ ਮਸ਼ੀਨ ਮਿਲ੍ਕਿੰਗ ਸਿੱਸਟਮ ਦੇ ਕਈ ਮਾੱਡਲ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿਚ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਿਸਾਨ ਆਪਣੀ ਜਰੂਰਤ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਖਰੀਦ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਕੁੱਜ ਪਰਦੇਸਾਂ ਦੀ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ ਵਲੋਂ ਇਨਾਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨੂੰ ਫੱਰੋਗ ਦੇਣ ਵਾਸਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ ਸੱਬਸਿਡੀ ਵੀ ਦਿਤੀ ਜਾਓੰਦੀ ਹੈ. ਡੇਰੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਇਨਾਂ ਸਕੀਮਾਂ ਤੋਂ ਲਾਭ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ. 

Tuesday, September 24, 2013

ਮੇਰੀ ਖਵਾਹਿਸ਼


ਮੇਰੀ ਹਰ ਸਾਂ ਵਿਚ ਸਮਾਈ
ਜਿੰਦਗੀ ਦੀ ਹਰ ਧੱੜਕਨ ਵਿਚ ਹੈ ਤੂੰ
ਮੇਰੇ ਜੀਣ ਦੀ ਹਰ ਵਜਾਹ ਹੈ ਤੂੰ
ਫੇਰ ਕਿਓੰ ਭੱਟਕ ਰਿਆ ਹਾਂ
ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਤਲਾਸ਼ ਵਿਚ
ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ
ਤੂੰ ਕਿਤੇ ਨੇੜੇ-ਤੇੜੇ ਹੈ
ਪੱਤਾ ਨਹੀਂ ਕੇਹੜੀ ਗੱਲ ਤੋਂ
ਨਰਾਜ਼ ਹੈ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ...
ਹੁਣ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਸਾਮਣੇ ਆ ਜਾ
ਕਿਤੇ ਇੰਨੀ ਦੇਰ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ
ਕਿ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹੈ ਲੇਕਿਨ

ਮੈਂ ਹੀ ਦੁਨਿਆ ਵਿਚ ਨਹੀਂ!

Saturday, April 20, 2013

ਅਜਨਬੀ


ਅਸੀਂ ਕਿਨ੍ਨੇ ਚੰਗੇ ਸੀ
ਜਦੋਂ ਤੱਕ
ਅਸੀਂ ਦੋਨੋ ਅਜਨਬੀ ਸੀ
ਨਾ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਮਤਲਬ ਸੀ
ਨਾ ਤੈਨੂੰ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਕੋਈ ਸਰੋਕਾਰ
ਆਪਣੇ ਰਸਤੇ ਚਲਦਿਆਂ ਹੋਏ
ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿੱਦਾਂ
ਅਸੀਂ ਇਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਗਏ
ਤੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਬਾਅਦ
ਸਾਡੇ ਦਰਮਿਆਂ ਦੋਸਤੀ ਹੋ ਗਈ
ਦੋਸਤੀ’ਚ ਅਪਨਾਪਨ ਸੀ
ਲੇਕਿਨ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਦੋਂ
ਨੱਫਰਤ ਨੇ ਦਿਲ ਵਿਚ
ਘਰ ਬਣਾ ਲਿਆ
ਆਪਣੇ ਸਵਾਰਥ ਵਿਚ ਅਨ੍ਨਾ ਹੋਕੇ
ਮੈਨੂੰ ਦੋਸਤ ਵੀ
ਦੁਸ਼ਮਨ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਪਿਆ
ਕੀ ਦੋਸਤ ਹੋਣਾ ਮਾੜੀ ਗੱਲ ਹੈ?
ਅੱਜਨਬੀ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ
ਅਸੀਂ ਕਿਨ੍ਨੇ ਚੰਗੇ ਸੀ!

Friday, March 22, 2013

ਆਇਨਾ



ਆਇਨਾ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਲ

ਜਾਂ ਬਾਹਰ ਦਾ ਮੇਕ ਅੱਪ

ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਬਲਕਿ

ਇਹ ਤਾਂ ਗੁਜਰਿਆ ਹੋਯਾ ਵਕ਼ਤ

ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਦਿਖਾਉੰਦਾ ਹੈ

ਤਾਂ ਜੇ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਗੁਜਰੇ ਹੋਏ

ਵਕ਼ਤ ਤੋਂ ਸਬਕ ਲੈਕੇ

ਆਪਣਾ ਭਵਿਖੱ ਬਣਾ ਸਕੇ!

Thursday, March 21, 2013

ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ



ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ

ਊਸ ਮਨੁਖ ਨੂੰ

ਜਿਹੜਾ ਹਮੇਸ਼ਾ

ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਚਲ ਕੇ

ਮੈਨੂੰ ਨਵੀਂ ਜਗਾਹ ਤੇ

ਲੈ ਜਾਓਂਦਾ ਹੈ!

ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ

ਊਸ ਮਨੁਖ ਨੂੰ

ਜਿਹੜਾ ਹਮੇਸ਼ਾ

ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰਕੇ ਕੇ

ਮੈਨੂੰ ਕੱਮ ਵਿਚ

ਲਾਈ ਰਖਦਾ ਹੈ!

ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ

ਊਸ ਮਨੁਖ ਨੂੰ

ਜਿਹੜਾ ਹਮੇਸ਼ਾ

ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਹੈ

ਅੱਤੇ ਮੈਨੂੰ ਭੈੜੇ ਕੰਮਾਂ ਤੋਂ

ਦੂਰ ਰਖਦਾ ਹੈ!

ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਊਸ ਨੂੰ

ਊਹ ਕੋਈ ਹੋਰ ਨਹੀਂ

ਬਲਕਿ ਮੈਂ ਆਪ ਹੀ ਹਾਂ

ਜਿਹੜਾ ਆਪਣਾ ਮਨੋਬਲ

ਹਮੇਸ਼ਾ ਊਚਾ ਰਖਦਾ ਹੈ!